Báo cáo UOB Business Outlook Study 2025 – Vietnam vừa công bố đầu quý III đã phác họa một bức tranh sinh động về tâm thế của doanh nghiệp Việt Nam trong giai đoạn đầy biến động. Từ những thay đổi về địa chính trị đến các áp lực từ môi trường kinh doanh toàn cầu, doanh nghiệp Việt không chỉ bị cuốn vào dòng xoáy thay đổi, mà đang chủ động điều chỉnh chiến lược để thích nghi, vượt qua và vươn lên.
Nội dung
Tâm lý kinh doanh điều chỉnh mạnh sau cú sốc thuế quan
Kết quả khảo sát của UOB ghi nhận sự thay đổi đáng kể trong kỳ vọng tăng trưởng của doanh nghiệp Việt chỉ sau vài tháng. Đầu năm 2025, hơn 80% doanh nghiệp bày tỏ sự lạc quan về triển vọng kinh doanh, nhưng đến tháng 4, con số này giảm còn 48% – thời điểm ngay sau khi Mỹ tuyên bố áp mức thuế chống bán phá giá lên tới 46% đối với một số mặt hàng xuất khẩu từ Việt Nam.
Dù vậy, Chính phủ Việt Nam vẫn giữ mục tiêu tăng trưởng GDP 8% trong năm 2025, đồng thời đẩy mạnh các nỗ lực ngoại giao và đàm phán thương mại nhằm đối phó với rủi ro từ bên ngoài.
Ba hướng đi lớn của doanh nghiệp Việt
Thay vì bị động chờ đợi, nhiều doanh nghiệp Việt đã và đang chủ động tái định hướng chiến lược. Có ba ưu tiên nổi bật trong giai đoạn này:
- Tăng trưởng doanh thu thông qua mở rộng khách hàng và thị trường mới – đặc biệt hướng ra ASEAN, châu Âu và Trung Bắc Á.
- Đẩy mạnh chuyển đổi số – hơn 90% doanh nghiệp vừa và lớn đã triển khai kỹ thuật số, và tỷ lệ này tiếp tục tăng trong năm 2025.
- Xây dựng mô hình phát triển bền vững – gần 75% doanh nghiệp đang áp dụng các thực hành ESG, trong đó doanh nghiệp vừa tại Hà Nội nổi bật về tính chủ động và tầm nhìn dài hạn.
Động lực thực hiện các ưu tiên này đến từ nhiều phía: nhu cầu tối ưu vận hành, tiếp cận nguồn vốn mới, đáp ứng kỳ vọng của thị trường, và cả các chính sách hỗ trợ từ Nhà nước.
Chuyển đổi số mạnh mẽ, nhưng lo ngại an ninh mạng gia tăng
Chuyển đổi số không còn là xu hướng mà đã trở thành một yêu cầu cấp thiết. Doanh nghiệp Việt không chỉ áp dụng các giải pháp số cho hoạt động kế toán, nhân sự, bán hàng… mà còn mở rộng sang dữ liệu lớn, tự động hóa, thậm chí là trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy nhiên, cùng với sự phát triển đó là các thách thức về an ninh mạng và quản trị dữ liệu – trong đó lo ngại về rò rỉ thông tin và tuân thủ quy định đang là rào cản lớn.
Luật dữ liệu mới có hiệu lực từ tháng 7/2025 được kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp tăng cường niềm tin số và nâng cao tiêu chuẩn bảo vệ thông tin.
ESG trở thành lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp Việt
Hơn 90% doanh nghiệp được khảo sát cho rằng ESG đóng vai trò quan trọng trong chiến lược dài hạn. Không chỉ là việc cắt giảm phát thải, ESG còn bao gồm nâng cao năng lực quản trị, minh bạch thông tin và tăng cường trách nhiệm xã hội. Trong số các lý do doanh nghiệp triển khai ESG, ba yếu tố hàng đầu gồm: tiếp cận nhà đầu tư, nâng cao uy tín và tạo ra giá trị bền vững.
Chính phủ Việt Nam cũng đã đưa ra các định hướng mạnh mẽ về chuyển đổi năng lượng, với mục tiêu loại bỏ nhiệt điện than vào năm 2050, mở rộng năng lượng tái tạo, đồng thời xây dựng khung pháp lý cho thị trường tín chỉ carbon. Tuy nhiên, việc triển khai vẫn còn đối mặt với thách thức về hạ tầng và chi phí.
Toàn cầu hóa chuỗi cung ứng – Mở rộng thị trường xuất khẩu
Trong bối cảnh rủi ro thương mại với Mỹ gia tăng, nhiều doanh nghiệp Việt đang chuyển hướng sang ASEAN và EU – những thị trường có FTA ưu đãi và ít biến động hơn. Ngoài việc tìm thị trường mới, doanh nghiệp cũng chủ động xây dựng chuỗi cung ứng linh hoạt hơn, tìm kiếm nhiều nguồn cung thay thế và đẩy mạnh nội địa hóa các mắt xích quan trọng.
Điều này cho thấy doanh nghiệp Việt đang dần vươn lên từ vị trí “gia công giá rẻ” sang vai trò đối tác có giá trị cao trong chuỗi cung ứng khu vực.
Lực lượng lãnh đạo mới: Nữ giới và thế hệ kế thừa
Một điểm đáng chú ý là tỷ lệ doanh nghiệp do nữ lãnh đạo tại Việt Nam đạt 47%, cao hơn mức trung bình 36% của ASEAN. Các doanh nghiệp do phụ nữ điều hành có xu hướng tập trung nhiều hơn vào trải nghiệm khách hàng và quản lý rủi ro.
Cùng lúc đó, 73% doanh nghiệp đang do thế hệ lãnh đạo mới (Next Gen) điều hành – cao hơn mức trung bình khu vực. Thế hệ này mang đến tư duy đổi mới, nhạy bén công nghệ và cam kết với phát triển bền vững – mở ra một chu kỳ tăng trưởng mới cho doanh nghiệp Việt Nam.
Tại EPS Investing, chúng tôi hỗ trợ doanh nghiệp chuyển hóa thách thức thành cơ hội, bằng các giải pháp tư vấn thực tiễn xoay quanh ba trọng tâm: Tái cấu trúc, huy động vốn và M&A. Với hơn 25 năm kinh nghiệm tư vấn và điều hành thực tế, đội ngũ EPS Investing không chỉ đưa ra khuyến nghị – mà trực tiếp đồng hành cùng doanh nghiệp trong suốt quá trình chuyển đổi, từ tháo gỡ điểm nghẽn đến sẵn sàng cho tăng trưởng hoặc M&A chiến lược.