AI giúp doanh nghiệp tiết kiệm bao nhiêu chi phí?

Một quy trình mất 26 phút được rút xuống còn 2 phút. Đó là kết quả Amazon Finance ghi nhận khi ứng dụng AI tạo sinh vào việc theo dõi, phân tích và tổng hợp các thay đổi về thuế VAT. Đây là một ví dụ khá rõ về khả năng AI tạo ra hiệu quả khi được áp dụng vào đúng quy trình và đúng phạm vi công việc.

Theo AWS, thời gian để Amazon Finance có được thông tin phục vụ quyết định từ quy trình này giảm khoảng 92%, từ 26 phút xuống còn 2 phút. Khoảng 80% tiêu đề, bản tóm tắt và đánh giá tác động do hệ thống đề xuất cũng được các chuyên gia thuế của Amazon chấp nhận.

Điều đáng chú ý không chỉ nằm ở con số 92%. Giá trị được tạo ra từ một công việc cụ thể, có tần suất cao và trước đó cần khá nhiều thao tác của con người. Với doanh nghiệp, đây cũng là cách thực tế để nhìn vào tự động hóa bằng AI: bắt đầu từ những quy trình có thể tạo ra hiệu quả rõ ràng và đo lường được.

Cơ hội thường nằm trong những công việc hàng ngày

Trong doanh nghiệp có rất nhiều công việc nhìn riêng từng lần thì không đáng kể: lấy dữ liệu từ email, nhập lại vào bảng tính, tổng hợp báo cáo, chuẩn bị báo giá, cập nhật thông tin khách hàng, kiểm tra chứng từ, lập biên bản họp, tìm tài liệu hay theo dõi các bước xử lý nội bộ. Một công việc có thể chỉ mất 10, 20 hoặc 30 phút, nhưng khi được thực hiện hàng chục hoặc hàng trăm lần mỗi tháng bởi nhiều nhân viên khác nhau, lượng thời gian và chi phí cộng dồn có thể khá lớn.

Đây là nhóm công việc mà AI và tự động hóa có khả năng tạo hiệu quả tương đối nhanh. Nghiên cứu của Jung Ho Choi và Chloe Xie trên dữ liệu của 79 doanh nghiệp nhỏ và vừa với hơn 200.000 giao dịch kế toán cho thấy việc ứng dụng AI gắn với mức tăng khoảng 55% về năng suất hỗ trợ khách hàng mỗi tuần. Khoảng 8,5% thời gian của nhân viên kế toán được chuyển khỏi công việc nhập liệu thông thường sang những hoạt động có giá trị cao hơn như trao đổi kinh doanh và kiểm soát chất lượng, trong khi thời gian chốt sổ cuối tháng được rút ngắn khoảng 7,5 ngày.

Những kết quả này cho thấy giá trị của AI rộng hơn việc giảm chi phí nhân sự. Khi công việc thủ công giảm xuống, cùng một đội ngũ có thể xử lý khối lượng công việc lớn hơn, báo cáo được hoàn thành sớm hơn, khách hàng được phản hồi nhanh hơn và nhân viên có thêm thời gian cho những công việc cần kinh nghiệm, phán đoán và giao tiếp.

Kinh nghiệm triển khai cho khách hàng của EPS

Trong một số dự án EPS Investing đã triển khai cho khách hàng, việc rà soát lại quy trình và ứng dụng AI, tự động hóa đã giúp doanh nghiệp ghi nhận mức tiết kiệm khoảng 20–30% chi phí trong những phạm vi công việc phù hợp. Mức hiệu quả thực tế phụ thuộc vào đặc điểm của từng doanh nghiệp, khối lượng công việc, cấu trúc quy trình và mức độ có thể tự động hóa.

Những cơ hội tốt thường xuất hiện ở các công việc có tần suất tương đối cao, còn nhiều thao tác thủ công và có khả năng chuẩn hóa. Một quy trình trước đây có thể yêu cầu nhân viên nhận thông tin, nhập dữ liệu, kiểm tra, tổng hợp rồi chuẩn bị báo cáo. Sau khi được thiết kế lại, một số bước có thể được hệ thống tự động tiếp nhận, xử lý và chuẩn bị kết quả ban đầu trước khi chuyển cho người phụ trách kiểm tra.

Phần tiết kiệm vì vậy không nhất thiết dẫn đến giảm nhân sự. Trong nhiều trường hợp, giá trị lớn hơn nằm ở việc cùng một đội ngũ có thể xử lý nhiều công việc hơn, rút ngắn thời gian hoàn thành và giảm những thao tác lặp lại. Nếu một công việc mất 30 phút được rút xuống còn 20 phút và diễn ra 1.000 lần mỗi tháng, doanh nghiệp đã tiết kiệm hơn 160 giờ làm việc. Khi nhiều quy trình được cải thiện theo cách này, tác động lên chi phí và năng suất bắt đầu trở nên đáng kể.

AI vẫn cần sự kiểm soát của con người

Một quy trình có AI không nhất thiết phải được tự động hóa 100%. Trong các công việc liên quan đến tài chính, kế toán, hợp đồng, báo giá, pháp lý hay giao tiếp với khách hàng, AI có thể hỗ trợ tốt trong việc đọc, phân loại, tổng hợp, so sánh hoặc chuẩn bị nội dung ban đầu, nhưng những điểm liên quan đến quyết định, trách nhiệm hoặc trường hợp ngoại lệ vẫn cần con người kiểm soát.

Nghiên cứu của Choi và Xie cũng cho thấy AI và kinh nghiệm nghề nghiệp có tính bổ sung cho nhau. Những người có nhiều kinh nghiệm có xu hướng can thiệp nhiều hơn khi hệ thống thể hiện mức độ chắc chắn thấp. Vì vậy, một quy trình tự động hóa được 60–70% phần việc lặp lại và giữ con người ở những điểm cần phán đoán đôi khi đã tạo ra hiệu quả rất tốt. Điều quan trọng là thiết kế đúng sự phân công giữa công nghệ và con người.

Muốn tự động hóa tốt, cần xem lại quy trình trước

Đưa AI vào một quy trình chưa hợp lý có thể làm công việc chạy nhanh hơn, nhưng chưa chắc giúp doanh nghiệp vận hành tốt hơn. Một quy trình đang có sáu bước trong khi thực tế có thể rút xuống bốn bước nên được xem lại trước khi tự động hóa. Nếu cùng một dữ liệu đang được nhập lại nhiều lần, cần xem lại luồng thông tin. Nếu quyền hạn và trách nhiệm giữa các bộ phận chưa rõ, AI cũng khó giải quyết tận gốc vấn đề.

Đây là lý do tự động hóa bằng AI có mối liên hệ trực tiếp với tái cấu trúc vận hành. Trước khi lựa chọn công nghệ, cần hiểu cách công việc hiện đang được thực hiện: đầu vào đến từ đâu, ai đang xử lý, bước nào tạo giá trị, bước nào có thể bỏ, bước nào có thể tự động hóa và ở đâu vẫn cần con người kiểm tra hoặc phê duyệt.

Trong các dự án cho khách hàng, EPS ưu tiên sử dụng những nền tảng khách hàng đang sử dụng. Trọng tâm là cải thiện quy trình và hiệu quả vận hành, sau đó mới lựa chọn cách ứng dụng công nghệ phù hợp với hoạt động thực tế của doanh nghiệp.

Đo hiệu quả trước khi mở rộng

AI không cần tạo ra mức tiết kiệm rất lớn trên toàn doanh nghiệp để trở thành một khoản đầu tư hợp lý. Một quy trình giảm được 20% chi phí nhưng đang tiêu tốn hàng trăm giờ làm việc mỗi tháng có thể đáng ưu tiên hơn một quy trình có tỷ lệ tự động hóa cao nhưng chỉ phát sinh vài lần trong tháng.

Cách tiếp cận thực tế là xác định một số quy trình có tiềm năng, đo thời gian, chi phí và chất lượng hiện tại, rà soát lại quy trình, tự động hóa phần phù hợp rồi đo lại kết quả. Nếu hiệu quả được chứng minh, doanh nghiệp có thể tiếp tục mở rộng sang các quy trình khác. Cách làm này cũng giúp tránh đầu tư vào AI chỉ vì xu hướng nhưng không xác định được giá trị kinh tế thực sự.

Nhìn rộng hơn, AI là một trong những công cụ mới để doanh nghiệp tái cấu trúc cách công việc được thực hiện: giảm thao tác thủ công, rút ngắn thời gian xử lý, cải thiện thông tin quản lý và sử dụng nguồn lực con người hiệu quả hơn. Mục tiêu cuối cùng vẫn là nâng cao hiệu quả hoạt động doanh nghiệp.

Nguồn: Amazon Web Services, Delivering Regulatory Insights 92% Faster Using AWS with Amazon Finance Technology; Jung Ho Choi & Chloe L. Xie, Human + AI in Accounting: Early Evidence from the Field, Journal of Accounting Research, 2026; Bain & Company, Your AI Budget Is Growing. Your Returns Aren’t. Here’s Why., 2026.

EPS Investing | Tái cấu trúc vận hành

EPS Investing hỗ trợ doanh nghiệp rà soát và tái cấu trúc quy trình quản lý, vận hành; xác định những điểm có thể cải thiện; và ứng dụng AI, tự động hóa khi phù hợp nhằm nâng cao năng suất, giảm công việc thủ công, kiểm soát chi phí và cải thiện hiệu quả hoạt động.

EPS ưu tiên triển khai từ những vấn đề cụ thể, có khả năng đo lường kết quả và sử dụng những nền tảng khách hàng đang sử dụng.